บทความ

เมื่อไหร่ประเทศไทยจะมีกลไก “จ่ายค่าขยะตามปริมาณที่ทิ้ง” (PAYT) ซะที.. สาเหตุหนึ่งที่ครัวเรือนในประเทศไทยยังไม่แยกขยะมาจากค่าธรรมเนียมเก็บขนขยะในปัจจุบันเป็นอัตราที่ต่ำเกินไป (บางที่ก็ไม่เสียเลย) และไม่แปรผันตามปริมาณขยะที่ตัวเองสร้างขึ้น เช่น กรุงเทพฯ ครัวเรือนที่สร้างขยะไม่เกิน 20 ลิตร (4 กก.) ต่อวันเสียค่าขยะ 20 บาทต่อเดือน ไม่ว่าบ้านนั้นจะทิ้งขยะมากหรือน้อยก็ตาม และถึงจะเกิน 4 กก. ก็ไม่มีเจ้าหน้าที่มาชั่งวัดเพื่อให้จ่ายมากขึ้น ในขณะที่ต่างประเทศ ประเทศที่มีการจัดการขยะที่ดี มีการใช้หลักการที่เรียกว่า “การจ่ายค่าขยะตามปริมาณที่ทิ้ง” (Pay-as-you-throw) ถึงเวลาที่เราจะต้องเรียกร้องให้กระทรวงมหาดไทยหันมาทบทวนและปรับปรุงกฎหมายให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) สามารถนำกลไก PAYT ไปใช้ได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น อาจจะเริ่มจากการเก็บค่าขยะตามวิธีการจัดการขยะก่อนดังเช่นที่ อปท.ในเชียงรายหลายแห่งเริ่มดำเนินการ แล้วค่อยขยับไปเก็บค่าขยะโดยให้ประชาชนซื้อถุงขยะที่มีตราสัญลักษณ์ของ อปท. แต่ ส่วนกลางก็ต้องเปิดให้อปท.บังคับใช้กฎหมายด้วย ให้อปท.ออกกฎกติกาที่จะไม่เก็บขยะได้ หากบ้านไหนไม่ใช้ถุงขยะเฉพาะของอปท. และต้องมีการบังคับใช้กฎหมายอย่างเข้มงวด รูปแบบ PAYT ตามปริมาณและขนาดของถุงขยะนี้เป็นวิธีการที่ใช้กันอย่างแพร่หลายในญี่ปุ่น เกาหลีใต้ ไต้หวัน และฮ่องกง และในหลายเมืองในสหรัฐและยุโรป ที่สหรัฐฯ ถูกใช้ในเมืองต่างๆ กว่า 7,000 แห่งเลยนะ แน่นอน…

Melting ice on the coast of Adélie Land in East Antarctica. REUTERS/Pauline Askin นักวิจัยจาก University of Canterbury ในประเทศนิวซีแลนด์พบการปนเปื้อนของไมโครพลาสติกในหิมะที่พึ่งตกใหม่ๆ ในพื้นที่แถบแอนตาร์กติกา จากการเก็บตัวอย่างหิมะจาก 19 แห่ง เมื่อหิมะละลายพบว่า มีไมโครพลาสติกเฉลี่ย 29 อนุภาค ในหิมะ 1 ลิตร และเมื่อนำมาแยกประเภทพลาสติกพบว่ามีทั้งสิ้น 12 ประเภท ประเภทที่มีมากที่สุดได้แก่ polyethylene terephthalate (PET) ซึ่งเป็นพลาสติกที่ใช้ผลิตขวดเครื่องดื่มและเสื้อผ้า ซึ่งพบอยู่ที่ 79% จากตัวอย่างที่เก็บได้ ความเป็นไปได้มากที่สุดของที่มาของไมโครพลาสติกเหล่านี้ นักวิจัยคาดว่าอาจมาจากสถานีวิจัยทางวิทยาศาสตร์ในพื้นที่ แต่อย่างไรก็ตาม จากการใช้วิธีการคำนวณทางวิทยาศาสตร์ อาจมาจากพื้นที่ที่ห่างไกลออกไปกว่า 6 พันกิโลเมตร การศึกษาที่ตีพิมพ์ในวารสาร Proceedings of the National Academy of Sciences…

  ตัวอย่างกระจายอำนาจในการบริหารจัดการขยะ: โครงการ “เทศบาลเล็กในเทศบาลใหญ่” เทศบาลนครขอนแก่น เทศบาลนครขอนแก่น เป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นสำหรับเมืองขนาดใหญ่ มีประชากรทั้งหมด 107,371 คน (ข้อมูลปี พ.ศ. 2564) 67,228 หลังคาเรือน ประชากรแฝงประมาณ 200,000 คน (ข้อมูลปี พ.ศ. 2563) เทศบาลนครขอนแก่นมีปริมาณขยะมูลฝอยเกิดขึ้น เฉลี่ย 171.72 ตันต่อวัน อัตราการเกิดขยะมูลฝอย 1.59 กิโลกรัมต่อคนต่อวัน จำนวนประชากรของเทศบาลนครขอนแก่นลดลง แต่ประชากรแฝงกลับเพิ่มขึ้น เป็นเหตุผลหนึ่งที่มีปริมาณขยะเพิ่มขึ้น เทศบาลนครขอนแก่นได้กำหนดยุทธศาสตร์ด้านการจัดการขยะ 4 กลยุทธ์ ประกอบด้วย 1) การป้องกันการเกิดขยะ 2) การรณรงค์ลดการสร้างขยะ 3) การคัดแยกขยะไปกำจัดด้วยวิธีที่เหมาะสม และ 4) การสร้างเครือข่ายผู้คัดแยกขยะ โดยเป้าหมายหลักมุ่งเน้นให้ปริมาณขยะที่นำไปกำจัดมีปริมาณลดลงไม่น้อยกว่าร้อยละ 30 เน้นการสร้างการมีส่วนร่วมในบริหารจัดการขยะตั้งแต่ต้นทาง “โครงการเทศบาลเล็กในเทศบาลใหญ่” ถือว่าเป็นโครงการที่มีความโดดเด่น เสริมแรงให้เทศบาลนครขอนแก่นจัดการขยะต้นทางได้ดี นั่นคือการกระจายอำนาจให้ชุมชนมีส่วนร่วมในการจัดการสิ่งแวดล้อมของตนเอง ซึ่งถือเป็นเทศบาลเล็ก ส่วนเทศบาลนครขอนแก่น จะคอยกำกับดูแลในเรื่องนโยบายโดยรวมหรือโครงการใหญ่ๆ…